Kliknij tutaj --> 🪔 historia polski w tekstach kultury
Znaczenie tańca doceniono również w innych dziedzinach sztuki, a z powodzeniem wykorzystano również we współczesnym filmie. Funkcja tańca i obecność tego motywu w tekstach kultury wynikają z ogromnej roli tańca, jaką pełni on w życiu człowieka od czasów najdawniejszych po współczesność.
Pokaż więcej. Książka Konwencja i kreacja w tekstach kultury autorstwa Opracowanie zbiorowe, dostępna w Sklepie EMPIK.COM w cenie 40,02 zł. Przeczytaj recenzję Konwencja i kreacja w tekstach kultury. Zamów dostawę do dowolnego salonu i zapłać przy odbiorze!
Ramy czasowe epoki zasadniczo obejmują lata 1939-1945, jednak górną granicę zwykło się przesuwać aż do końca lat 40., gdyż wiele istotnych dzieł dotyczących tematyki wojny powstało już po jej zakończeniu. Niewątpliwie ważnymi wydarzeniami, które znalazły swoje odbicie w literaturze były: powstanie w getcie warszawskim (19
Różne przedstawienia ludobójstwa w tekstach kultury XX wieku. Omów zagadnienie na podstawie obrazu Jerzego Krawczyka oraz wybranych tekstów literackich. Jerzy Krawczyk, Przesyłka bez wartości, 1964, Muzeum Sztuki w Łodzi.
Tłumaczenie hasła "tekst kultury" na angielski . cultural text jest tłumaczeniem "tekst kultury" na angielski. Przykładowe przetłumaczone zdanie: Pokój dziecięcy jako tekst kultury. Kultura popularna dzieciństwa. ↔ Child’s room as a cultural text. Popular culture of childhood.
Site De Rencontre Elle Et Lui. Konspekt lekcji języka polskiego dla klasy I szkoły ponadpodstawowej (z innowacją pedagogiczną: “Piosenka jako tekst kultury na lekcjach języka polskiego”)Temat: Historia Hioba w tekstach Anna Ligman, lekcja została przeprowadzona w klasie 1 technikum (listopad 2020) w formie zdalnej na platformie nauczania: „Ponad słowami. Program nauczania języka polskiego w liceum ogólnokształcącym i technikum od roku szkolnego 2019/2020”, Łabęcka Barbara, Nowa Era 2-3 godziny CELE EDUKACYJNEUczeń:- streszcza historię biblijnego Hioba,- prowadzi rozważania na temat przyjaźni i cierpienia,- analizuje motyw Boga i szatana w literaturze,- stosuje pojęcia: uniwersalizm, frazeologizm: hiobowe wieści,- znajduje motywy literackie w piosence,- utrwala treści dotyczące literatury dydaktyczne:1. analiza i interpretacja2. dyskusja, pogadanka3. video: animacja na YouTube4. praca z tekstem5. audio: piosenkaŚrodki dydaktyczne:- podręcznik: “Ponad słowami, kl. 1, Nowa Era lub Pismo Święte: Stary Testament, Księga Hioba (Biblia Tysiąclecia: - kanał YouTube BiblieProject,- piosenka Pawła Domagały “Hiob” w wersji audio oraz tekst ( analiza piosenki - Marcin Kuc ( Leon Bonnat “Hiob” (zał. 3, źródło: strona - Polak w podróży),- Gerhard Marcks “Hiob”( źródło: wikipedia ).Formy pracy:1. zbiorowa2. indywidualna PRZEBIEG LEKCJIWPROWADZENIEUczniowie w domu zapoznają się z historią Hioba ze Starego Testamentu – część w formie prozy. Na początku lekcji wymieniają wydarzenia, omawiają je z nauczycielem. Zapisanie tematu oraz wypisanie w zeszycie, co spotkało 11. Na karteczkach (lub na czacie w wersji zdalnej) uczniowie odpowiadają na pytanie: czym jest przyjaźń?2. Rozmowy Hioba z przyjaciółmi (podręcznik “Ponad słowami, cz. 1”, s. 140-142) – wspólne czytanie i analiza. Notatka do Bóg i Hiob – analiza relacji I rozmowy (podręcznik, s. 143). Odpowiedź na pytanie: czy cierpienie ma sens? Notatka do Film na YouTube: obejrzenie z uczniami animacji przygotowanej przez BiblieProject: Omówienie: Księga Hioba (analiza na podstawie prezentacji). Ciekawy sposób na podsumowanie wiadomości, a także dodatkowe wyjaśnienie wątpliwości związanych z treścią oraz przesłaniem tekstu biblijnego. Część 25. Rozdanie/ wyświetlenie uczniom tekstu piosenki Pawła Domagały “Hiob”. Samodzielne przeczytanie tekstu oraz znalezienie nawiązań literackich (Hiob, Jonasz, Dawid, Ikar)6. Uczniowie przypominają sobie lub szukają informacji o wymienionych postaciach – biblijnych I Wysłuchanie piosenki w wykonaniu Pawła Rozmowa na temat poszczególnych zwrotek. Powiązanie reflrenu piosenki z historią Hioba, przesłanie piosenki. Notatka do Zapoznanie się z interpretacją piosenki napisanej przez Marcina Kuca ze strony: – załącznik Hiob w sztuce: Leon Bonnat “Hiob” (obraz - i Gerhard Marcks “Hiob”( refleksje uczniów na temat dzieł. Porównanie z historią bohatera biblijnego oraz piosenką 1Paweł Domagała – „Hiob” chcę być HiobemZnajdź inną drogęNie chcę, jak Ikar spadać w dółBoję się gubićNie umiem szukaćI tak rozliczysz mnie z mych winZ moich wszystkich winTy wyznaczysz mi miejsce i czasTy wyznaczysz i miejsce i czasChcę być, jak JonaszChce się przekonaćŻe gdzieś istnieje drugi brzegChcę być, jak DawidChcę się rozprawićCały mój lęk obrócić w pyłTy wyznaczysz mi miejsce i czasTy wyznaczysz i miejsce i czasNie chcę być HiobemZnajdź inną drogęNie chcę, jak Ikar spadać w dółNe chcę być HiobemNie chcę być HiobemZałącznik 2Interpretacja piosenki napisana przez Marcina Kuca ze strony: “W tym numerze Domagała sięga daleko w przeszłość, do mitologii chrześcijańskiej i greckiej, za ich pomocą wyrazić swoją niepewność dotyczącą własnej przyszłości. „Hiob” to numer o naszych obawach dotyczących życia i nadziejach, że uda nam się osiągnąć szczęście i uniknąć niedoli. Wszyscy chyba chcemy tego samego co wokalista – spokojnej, pozbawionej nieszczęść codzienności, świadomości że los nie ma dla nas w zanadrzu żadnego dewastującego wydarzenia. Niestety nie da się przecież poznać tego, co kryje przyszłość, pozostaje więc tylko trzymać kciuki za to, że idąc przez świat nie potkniemy się i nie stracimy wszystkiego, na co tak ciężko pracujemy. Wokalista pokłada nadzieje w Bogu, wierząc że nie jest mu pisany los tak tragicznych postaci, jak właśnie tytułowy Hiob. Zdaje sobie sprawę ze cokolwiek ma go spotkać i tak go spotka, ale tak czy owak chciałby uniknąć przykrości, móc spokojnie przejść przez życie. Boi się, że w obliczu wyzwania nie podoła mu, okaże się zbyt słaby. Liczy więc na przychylność losu, ufając że jego prośby zostaną jednak wysłuchane.
Download Free PDFDownload Free PDFPolonistyka. Innowacje, 2020M. Latoch-ZielińskaThis PaperA short summary of this paper33 Full PDFs related to this paper
Historia to jeden z najważniejszych elementów scalających naród i składający się na jego tkankę społeczną, kulturową i obyczajową. Ważne wydarzenia z przeszłych dziejów określają naszą wspólną tożsamość i w ogromnym stopniu wpływają na to, jak wygląda teraźniejszość. Ich wynikiem jest obecny ład polityczny, sposób sprawowania władzy przez polityków czy kultywowane przez nas święta narodowe. Wydarzenia historyczne znajdują swoje odbicie również w literaturze i sztuce, które często się do nich odnoszą. Co ważne, artyści poruszają tematykę historyczną na wiele różnych sposobów, obrazując całe spectrum uczuć i emocji z nią związanych, a nie tylko suche fakty. Potop Powieść Sienkiewicza wielokrotnie sięga po historyczne wydarzenia i postaci, opisując je w przejaskrawiony sposób. Początkowo autor ukazuje tragiczną sytuację Polaków w przeddzień napadu Szwedów. Widzimy więc, jak potężna armia Wittenberga najeżdża na Wielkopolskę, a słabo zorganizowani Polacy nie potrafią się bronić. Najpierw ponoszą porażkę pod Ujściem, a później magnateria na czele z Januszem Radziwiłłem dokonuje zdrady i podpisuje akt ugody. Następnie szwedzkie wojska pod przewodnictwem Karola Gustawa opanowują kolejne miasta, w tym Warszawę i Kraków, a prawowity król Polski wraz z niewielką liczbą wiernych mu żołnierzy musi udać się na wygnanie. Widać zatem, że Sienkiewicz przedstawia początkową sytuację w sposób niezwykle tragiczny i beznadziejny, co nie do końca odpowiada faktom. W rzeczywistości bowiem wypadki nie toczyło się tak źle, a zdrada nie była tak powszechna. Przejaskrawioną postacią historyczną jest również Janusz Radziwiłł, którego zaprezentowano jako pysznego i zadufanego w sobie zdrajcę łaknącego wyłącznie władzy, choć tak naprawdę jego położenie i decyzje polityczne nie były tak płytkie i jednoznaczne. Podobnie rzecz się ma z podróżą Kmicica na Jasną Górę. Mianowicie w jej trakcie bohater widzi całkowitą klęskę i upadek Polski, a po bohaterskiej obronie Częstochowy sytuacja szybko się zmienia: żołnierze wcześniej uznający przewodnictwo szwedzkiego króla wypowiadają mu posłuszeństwo, Jerzy Lubomirski wstawia się za Polakami, a podczas zgromadzenia w Opolu obradujący decydują, że król Polski powinien powrócić do kraju. Oczywiście w rzeczywistości sytuacja polityczna nie była ani tak beznadziejna przed obroną Częstochowy, ani tak wspaniała bezpośrednio po niej. Bieg historycznych wydarzeń był wolniejszy i o wiele bardziej skomplikowany, niż pokazuje to Sienkiewicz. Przesadzone są też reakcje Polaków po powrocie króla do Polski, którzy – jak to opisuje „Potop” – gremialnie angażują się w walkę na rzecz narodu. Również postać Jana Kazimierza ulega idealizacji; Sienkiewicz przedstawia go jako niemal idealnego władcę, pomimo że wielu historyków ocenia go negatywnie, a na pewno nie tak wyraziście jak autor „Potopu”. Ponadto należy zauważyć, że oprócz tragicznej sytuacji Polski przed obroną Częstochowy Sienkiewicz nie wspomina o porażkach Polaków. Widać więc, że wydarzenia i postaci historyczne zaprezentowane w „Potopie” odbiegają od prawdy, są uproszczone, przejaskrawione i schematyczne. Takie ujęcie tematu, jako wielkiego przebudzenia się Polaków za sprawą obrony Częstochowy, ma jednak swój cel, a mianowicie pokazuje rodakom, że nawet w obliczu tragicznego położenia zdolni są do pozytywnego działania na rzecz narodu i zmiany sytuacji na swoją korzyść. Przesadzone i często niezgodne z prawdą historyczną wydarzenia historyczne opisane w „Potopie” wpisują się wobec tego w założenie powieści stworzonej „ku pokrzepieniu serc”, która miała na celu danie Polakom siły i wlanie w ich serca nadziei na to, że uda im się stanąć na nogi. Lalka Do wydarzeń historycznych odwołuje się „Lalka”. Bolesław Prus przedstawia w niej kilka tego typu sytuacji, które miały miejsce w czasie nieodległym do powstania utworu. Jednym z nich są dzieje Napoleona szeroko opisywane przez Rzeckiego w jego pamiętniku. Subiekt gloryfikuje ród francuskiego przywódcy, pokładając ogromne nadzieje w tym, że wyzwoli on nie tylko Polskę, ale również całą Europę. Widać więc, że Prus jako jedną z możliwości dla kraju znajdującego się pod panowaniem zaborców widział interwencję wojsk Napoleońskich, które miałyby wkroczyć do naszego kraju i dać mu wolność. Inne wydarzenie historyczne przedstawione przez autora to Wiosna Ludów. Prus wyraża opinie, że gdyby Polacy wzięli w niej udział, mogło to dać nadzieję na odzyskanie niepodległości. Tego typu podejście prezentują dwaj bohaterowie, a mianowicie wspomniany Ignacy Rzecki oraz August Katz. „Lalka” wspomina również o Powstaniu Styczniowym, w którym uczestniczył Stanisław Wokulski. Wiążą się z nim nadzieje na odzyskanie niepodległości, podsycane przez różnego rodzaju spotkania i sympozja, gdzie aktywnie dyskutowano na temat sytuacji Polski. Prus wspomina także o wydarzeniach mających miejsce w latach 1878-1879, takich jak zamach na cesarza Wilhelma, działalność Garibaldiego czy śmierć Ludwika Napoleona. Wszystkie te wydarzenia stanowią tło historyczne dla utworu, które sytuuje powieść w określonym czasie i nadają jej realizmu. Wszak właśnie realizm był głównym założeniem, jaki przyświecało autorowi podczas pisania „Lalki”. Wesele „Wesele” w realistyczny oraz symboliczno-fantastyczny sposób odnosi się do wydarzeń historycznych. Stanisław Wyspiański w swoim dramacie przedstawia wesele krakowskiego poety z prostą chłopką, które służy mu do zobrazowania antagonizmów pomiędzy zgromadzonymi wśród gości przedstawicielami dwóch polskich warstw społecznych: inteligencji i chłopstwa. Wspólna zabawa staje się szansą na wymianę poglądów, które często wyrażane są poprzez wspomnienia historycznych wydarzeń. Pierwszym takim odniesieniem jest rozmowa Dziennikarza z Czepcem, kiedy ten pierwszy zadaje pytanie: „Cóż tam, panie, w polityce? Chińczyki trzymają się mocno!?”. Dziennikarz porusza tym samym temat tzw. powstania bokserów, które miało miejsce w Chinach na przełomie XIX i XX wieki i zostało zorganizowane przez lud buntujący się przeciwko wyzyskowi zachodnich kolonizatorów. Owo pytanie jest jednak dość dziwne i nie na miejscu, toteż można je traktować jako symbol wzajemnego niezrozumienia inteligencji i chłopów. Kolejnym historycznym wydarzeniem jest rabacja galicyjska wspomniana przez Dziada w kontekście różnic pomiędzy tymi dwoma warstwami społecznymi. Chcąc ostrzec zgromadzonych na weselu gości, że zgoda pomiędzy nimi jest tylko chwilowa, Dziad przywodzi na myśl tę zorganizowaną w 1846 roku przez chłopów rzeź na krakowskiej szlachcie, która pochłonęła ok. 1000 ofiar. Z kolei rzeź dokonaną przez ukraińskich chłopów w 1768 roku, potocznie nazywaną Koliszczyzną i sprowokowaną przez wrogich konfederacji barskiej Rosjan, w wyniku której śmierć poniosło od stu do dwustu tysięcy polskich i żydowskich ofiar, przywołuje Wernyhora. W ten sposób Wernyhora przypomina dawne zaszłości pomiędzy inteligencją a chłopami, dając do zrozumienia, że nie da się o nich ot, tak po prostu zapomnieć. Wszystkie poruszone w „Weselu” wydarzenia historyczne mają zatem sportretować trudne relacje pomiędzy dwoma najważniejszymi polskimi warstwami społecznymi na przełomie XIX i XX wieku: chłopami i inteligencją. Ukazano je zarówno w sposób realistyczny, poprzez zwyczajne dialogi bohaterów, jak i symboliczny, za pomocą widm i fantastycznych zjawisk. Jest to zatem całkowicie odmienny sposób ujęcia wydarzeń historycznych niż w „Potopie”. Dla Sienkiewicza historia była źródłem dumy, nadziei i sposobem na połączenie Polaków we wspólnej walce, a u Wyspiańskiego okazuje się ona jedną z przyczyn zatargów pomiędzy bohaterami. Zamiast łączyć, dzieli Polaków i wprowadza pomiędzy nich antagonizmy. Ponadto w odróżnieniu od „Potopu” historia w „Weselu” zostaje przedstawiona za pomocą fantastyki, zaś u Sienkiewicza były one całkowicie realne. Przedwiośnie „Przedwiośnie” prezentuje osadzone w realiach wojennych dzieje głównego bohatera i jego rodziny. Akcja zaczyna się pod koniec I wojny światowej, w wyniku której Polska odzyskała niepodległość. Żeromski w bardzo negatywnym świetle opisuje rewolucję bolszewicką, przedstawiając ją jako katastrofę dla społeczeństwa. Pod jej wpływem Baku staje się miastem, w którym życie jest bardzo trudne. Sklepowe półki są puste, instytucje publiczne, banki i szpitale zamknięte, a na ulicach odbywają się pochody i krwawe egzekucje. Mimo że rewolucja jest okrutna, to potrafi zawładnąć umysłami mieszkańców, o czym najlepiej świadczy przykład Cezarego Baryki. Choć bolszewicy skandują hasła związane z równości, to w mniemaniu Żeromskiego zależy im wyłącznie na przejęciu władzy i zdobyciu bogactwa kosztem innych ludzi. O niesprawiedliwości i barbarzyństwie tamtego okresu świadczą przykłady Jadwigi Barykowej, która z powodu udzielenia pomocy osobie potrzebującej zostaje srogo ukarana. Rewolucja sprawia, że Baku panuje nieład, chaos i anarchia. Bijatyki, rozboje i morderstwa są na porządku dziennym i choć Żeromski nie podaje żadnych sposób na rozwiązanie tego typu problemów, to z pewnością można stwierdzić, że przedstawia rewolucję w negatywny świetle. Jednocześnie ukazuje ją w bardzo rzeczywisty sposób, przedstawiając złożoność i wielowymiarowość sytuacji, w jakiej znalazł się świat w wyniku narodzin bolszewizmu. Oprócz rewolucji Żeromski w „Przedwiośniu” przedstawia również problemy, z jakimi do czynienia miała ówczesna mu Polska. Za pomocą poszczególnych bohaterów opisuje różne warianty na podniesienie naszego kraju z upadku. Seweryn jako idealista w utopijny sposób mówi o szklanych domach, podkreślając rolę urbanizacji, ciężkiej pracy obywateli, powszechnej elektryfikacji i narodowej zgody, realista Gajowiec postuluje głębokie, racjonalne i przeprowadzane ewolucyjnie zmiany systemowe obejmujące armię, służbę zdrowia, sferę budżetową, szkolnictwo i rolnictwo, a także podkreśla, że należy zachować granice odrodzone państwa i pracować na jego rzecz, a Lulek jako komunista proponuje równość wszystkich obywateli wobec siebie, co miałoby przynieść najwięcej korzyści robotnikom. Żeromski co prawda nie ocenia wprost żadnego z tych stanowisk, ale poprzez komentarze narratora i postawę głównego bohatera można wywnioskować, że najbardziej optymistycznie podchodzi do wizji Gajowca, a najmocniej krytykuje komunistów. Podsumowując, w „Przedwiośniu” mamy do czynienia ze złożonymi i bardzo dokładnie opisanymi dywagacjami na temat przyszłości świata i Polski w obliczu rewolucji bolszewickiej i zdobycia niepodległości przez nasz kraj. Pieśń o żołnierzach z Westerplatte Wiersz Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego odnosi się oczywiście do tragicznego wydarzenia z historii Polskiego z 1 września 1939 roku, jakim był atak niemieckiego pancernika na gdański posterunek Westerplatte. Choć w istocie utwór traktuje o przegranej bitwie, bo w zderzeniu z dobrze uzbrojonymi i znacznie lepiej zorganizowanymi Niemcami zaledwie dwunastu Polaków nie miało żadnych szans na powodzenie, to wyraźnie widoczna jest pochwała ich czynów. Co więcej, da się odnieść wrażenie, że podmiot liryczny gloryfikuje działania polskich żołnierzy i to ich uznaje za zwycięzców. Zwycięzców co prawda moralnych, a nie politycznych i wojskowych, bo za największe poświęcenie wobec ojczyzny przychodzi im zapłacić najwyższą cenę, ale za to otrzymują możliwość zbawienia i ich dusze wędrują do nieba. W „Pieśni o żołnierzach z Westerplatte” pojawia się wyraźne uwznioślenie wydarzenia z 1 września 1939 roku. Polscy żołnierza ulegają idealizacji, a ich działania za życia oraz pośmiertna wędrówka do nieba opisane są za pomocą patetycznych i podniosłych słów. W wierszu Gałczyńskiego wydarzenie historyczne i jego uczestnicy zostali więc zaprezentowani za pomocą heroizacji, co miało na celu podniesienie walczących Polaków na duchu i uświadomienie im, że największe poświęcenie dla ojczyzny zawsze zostanie wynagrodzone: jeśli nie za życia, to na pewno po nim. Hołd Pruski Obraz Jana Matejki zatytułowany „Hołd Pruski” odnosi się do jednego z najważniejszych wydarzeń w dziejach historii Polski – tytułowego Hołdu Pruskiego. W jego wyniku z Prus Zakonnych powstało Księstwo Pruskie, będące do dnia dzisiejszego lennem Polski. Na pierwszym planie widać ówczesnego króla Polski – Zygmunta Starego – siedzącego na tronie i błogosławiącego klęczącego przed nim mistrza Zakonu Krzyżackiego. Jego uległa pozycja w połączeniu z majestatem i wyniosłością polskiego króla tworzą wrażenie, jakby Polska była narodem silnym, świadomym swojej potęgi i rządzonym przez mądrych oraz odpowiedzialnych królów. Naokoło nich zgromadzone są inne postaci historyczne, jak kilkuletni Zygmunt August, Piotr Opaliński, księżna Anna, Hieronim Łaski czy Piotr Kmita. Niektóre z powyższych postaci dzierżą w dłoniach symboliczne przedmioty, jak flaga Polski, miecz czy godło, co wskazuje na ich patriotyzm i przywiązanie do ojczyzny. Nastrój obrazu jest gwarny i pogodny, dzięki czemu wraz z połączeniem wizji silnej Polski daje wyraz narodowego optymizmu, który za sprawą tego dzieła chciał wyrazić Jan Matejko. Z kompozycji wyłania się duma z polskości i majestatyczny obraz polskiego królestwa. Obraz jest przepełnionymi prawdziwymi postaciami historycznymi uczestniczącymi w Hołdzie Pruskim, a tłumy obserwujące to wydarzenie nadają mu dynamizmu. Wydarzenia historyczne w literaturze i malarstwie ukazywane są na różne sposoby: symbolicznie, co widać w „Weselu”; patetycznie i heroicznie, tak jak w „Hołdzie Pruskim” i „Pieśni o żołnierzach z Westerplatte”, a także w sposób przejaskrawiony i niezgodny z prawdą historyczną, co widać na podstawie „Potopu”. Pomimo owych różnic wszystkie dzieła mają wspólną cechę: poruszają tematykę narodową i pokazują, że dla ich autorów los ojczyzny miał duże znaczenie i bez względu na okres historyczny martwili się nim. W kontekście wniosków warto zauważyć, że artyści odnoszą się zarówno do tragicznych i bolesnych wydarzeń w dziejach, czego dowodem jest „Wesele”, jak i pełnych radości oraz zwycięstwa, co widać na przykładzie „Potopu” i „Hołdu Pruskiego”. Bibliografia I Literatura podmiotu: 1) Gałczyński Konstanty Ildefons, Pieśń o żołnierzach z Westerplatte, dostęp online: 2) Prus Bolesław, Lalka, Kraków, Zielona Sowa, 1998, ISBN 8372200017, 3) Matejko Jan, Hołd Pruski, Warszawa, Muzeum Narodowe, 1880-1882, olej na płótnie, 388 × 785 cm, 4) Sienkiewicz Henryk, Potop, Kraków, Greg, 2006, ISBN 8373271589, 5) Wyspiański Stanisław, Wesele, Kraków, Greg, 2000, ISBN 8373272372, 6) Żeromski Stefan, Przedwiośnie, Kraków, Zielona Sowa, 2000, ISBN 8373899308. II Literatura przedmiotu: 1) Historia, W: Słownik motywów literackich, red. Nawrot Agnieszka, Kraków, Greg, 2004, ISBN 8373273948, s. 123-125, 2) Historia w powieści, W: Słownik literatury polskiej XIX wieku. Red. Bachórz Józef, Kowalczykowa Alina. Wrocław: Ossolineum, 1991, ISBN 8304035211, s. 336-345, 3) Osmoła Józef, Potop Henryka Sienkiewicza, Lublin, Biblios, 2012, ISBN 9788386581016, s. 8-20, 4) Wilczycka Danuta, Wesele Stanisława Wyspiańskiego, Lublin, Biblios, 2010, ISBN 8386581263, s. 30-31. Ramowy plan wypowiedzi: 1. Teza: Ważne wydarzenia historyczne ukazywane są w literaturze i sztuce na różne sposoby. 2. Kolejność prezentowanych argumentów: a) „Potop”: przejaskrawione i niezgodne z prawdą historyczną wydarzenia dziejowe, których sposób ujęcia wpisuje się w założenia „Potopu” jako dzieła „ku pokrzepieniu serc” i ma na celu dodanie Polakom wiary i nadziei na lepszą przyszłość. b) „Lalka”: prawda historyczna nieodległa autorowi jako element składający się na realizm „Lalki” i pozwalający umieścić jej fabułę w określonym czasie. c) „Wesele”: przywoływanie trudnych i tragicznych wydarzeń historycznych jako sposób na zobrazowanie różnic oraz niesnasek pomiędzy zgromadzonymi na weselu warstwami inteligencji i chłopów. d) „Przedwiośnie”: rewolucja bolszewicka, wydarzenia po I wojnie światowej i ówczesny stan państwa polskiego jako ujęcie historii przez Stefana Żeromskiego. e) „Pieśń o żołnierzach z Westerplatte”: atak niemieckiego pancernika Szlezwik-Holsztyn na Westerplatte jako pretekst do ukazania heroicznej postawy obrońców półwyspu. f) „Hołd pruski”: ukazanie Hołdu Pruskiego w odniesieniu do siły Polaków i majestatu władzy narodu; obraz odnoszący się do złotego okresu w dziejach Polski. 3. Wnioski: a) Sposób ujęcia wydarzeń historycznych może być podniosły i patetyczny (Hołd Pruski), symboliczny i fantastyczny (Wesele) lub niezgodny z rzeczywistością (Potop). b) Literatura i sztuka odnoszą się zarówno do chwil zwycięstwa i radości, jak i do momentów pełnych tragizmu. c) Wykorzystanie wydarzeń historycznych w literaturze i sztuce często ma na celu podbudowanie Polaków w trudnych chwilach i danie im nadziei, że istnieją szanse na to, aby w przyszłości nadeszły lepsze czasy.
Jakie wyobrażenia polski można odlaleść w testach kultury ? Konspekt wypowiedzi Wprowadzenie Tematyka narodowa jest często reprezentowana w tekstach kultury. Ze względu na burzliwą historię Polaków jest jednym z najważniejszych i najpopularniejszych tematów podejmowanych przez artystów w ich dziełach. Teza W tekstach kultury różne wyobrażenia Polski są związane z tematyką dzieł i ich wymową, czasem powstania oraz postawą artystyczną autora. Rozwinięcie 1. Argumenty związane z tekstem danym w zadaniu (Stanisław Wyspiański, Wesele) • wyobrażenie Polski w scenie 16., aktu III: Polska definiowana jest w ostatnim akcie dramatu w rozmowie Poety i Panny Młodej, która opowiada swój sen. Bohaterka to chłopka, Jadwiga Mikołajczykówna, wychodząca za mąż za krakowskiego inteligenta, Lucjana Rydla. Poeta zaś to krakowski inteligent, poeta młodopolski; jego pierwowzorem był Kazimierz Przerwa-Tetmajer. Panna Młoda nie wie, gdzie jest Polska i czy warto jej w ogóle szukać. Poeta próbuje wyjaśnić wątpliwości rozmówczyni, sprowadzając definiowanie do prostego gestu położenia ręki na sercu, bo „to Polska właśnie”. Fraza ta zamyka scenę. Wyspiański jednym scenicznym gestem w pełni wyraził to, co najważniejsze dla każdego Polaka: ojczyznę nosimy we własnym sercu, to pamięć o niej i najwyższy szacunek dla niej, to wartość najważniejsza, • cechy Polski w scenie 16. i sposób jej prezentacji: – zastosowanie konwencji snu: Polska pojawia się we śnie, jest odległa, nierealna, – zastosowanie konwencji baśniowej: złe moce, złota kareta, daleka podróż; istniejąca w wyobraźni, nierealna, fantastyczny twór, – paradoks dotyczący istnienia Polski: „po całym świecie możesz szukać […] i nigdzie jej nie najdziecie” – „serce […] A to Polska właśnie”: szczególna, jedyna w swoim rodzaju. 2. Wykorzystanie całości dramatu (Stanisław Wyspiański, Wesele) • bronowicka chata: miejsce, gdzie zorganizowano ucztę weselną, symbolizuje Polskę: – wygląd i wystrój: wyposażenie świadczy o inteligencko-szlacheckim oraz chłopskim pochodzeniu jej mieszkańców, – uczestnicy biesiady: inteligencja krakowska, okoliczne bronowickie chłopstwo, ksiądz i karczmarz – Żyd, zjawy z przeszłej historii Polski, – tematyka rozmów: różnorodna (np.: sztuka, polityka, historia, praca, miłość; mówi się o wszystkim); próba zorganizowania i przeprowadzenia podczas wesela w bronowickiej chacie akcji powstańczej jako test sprawdzający kondycję społeczeństwa oraz gotowość Polaków do walki o wolność, – obraz Matki Boskiej Częstochowskiej symbolizujący Koronę oraz obraz Matki Boskiej Ostrobramskiej symbolizujący Litwę, • inne symboliczne wyobrażenia Polski w dramacie: – „pożarny gmach”: tak... TO NIE JEST CAŁE BO NIE CHCE MI SIE PISAĆ XD
Katalog Anna Ligman, 2021-01-15BydgoszczJęzyk polski, KonspektyKonspekt: Historia Hioba w tekstach kultury. Konspekt lekcji języka polskiego dla klasy 1 szkoły ponadpodstawowej z innowacją pedagogiczną: “Piosenka jako tekst kultury na lekcjach języka polskiego” Temat: Historia Hioba w tekstach kultury. Opracowanie: Anna Ligman, lekcja została przeprowadzona w klasie 1 technikum (listopad 2020) w formie zdalnej na platformie ZOOM. Program nauczania: „Ponad słowami. Program nauczania języka polskiego w liceum ogólnokształcącym i technikum od roku szkolnego 2019/2020”, Łabęcka Barbara, Nowa Era 2019. Czas: 2-3 godziny CELE EDUKACYJNE Uczeń: - streszcza historię biblijnego Hioba, - prowadzi rozważania na temat przyjaźni i cierpienia, - analizuje motyw Boga i szatana w literaturze, - stosuje pojęcia: uniwersalizm, frazeologizm: hiobowe wieści, - znajduje motywy literackie w piosence, - utrwala treści dotyczące literatury starożytnej. Metody dydaktyczne: 1. analiza i interpretacja 2. dyskusja, pogadanka 3. video: animacja na YouTube 4. praca z tekstem 5. audio: piosenka Środki dydaktyczne: - podręcznik: “Ponad słowami, kl. 1, Nowa Era lub Pismo Święte: Stary Testament, Księga Hioba (Biblia Tysiąclecia: - kanał YouTube BiblieProject, - piosenka Pawła Domagały “Hiob” w wersji audio oraz tekst ( - analiza piosenki - Marcin Kuc ( - Leon Bonnat “Hiob” (zał. 3, źródło: strona - Polak w podróży), - Gerhard Marcks “Hiob”( źródło: wikipedia). Formy pracy: 1. zbiorowa 2. indywidualna PRZEBIEG LEKCJI WPROWADZENIE Uczniowie w domu zapoznają się z historią Hioba ze Starego Testamentu – część w formie prozy. Na początku lekcji wymieniają wydarzenia, omawiają je z nauczycielem. Zapisanie tematu oraz wypisanie w zeszycie, co spotkało Hioba. ROZWINIĘCIE Część 1 1. Na karteczkach (lub na czacie w wersji zdalnej) uczniowie odpowiadają na pytanie: czym jest przyjaźń? 2. Rozmowy Hioba z przyjaciółmi (podręcznik “Ponad słowami, cz. 1”, s. 140-142) – wspólne czytanie i analiza. Notatka do zeszytu. 3. Bóg i Hiob – analiza relacji I rozmowy (podręcznik, s. 143). Odpowiedź na pytanie: czy cierpienie ma sens? Notatka do zeszytu. 4. Film na YouTube: Wspólne obejrzenie z uczniami animacji przygotowanej przez BiblieProject: Omówienie: Księga Hioba (analiza na podstawie prezentacji). Ciekawy sposób na podsumowanie wiadomości, a także dodatkowe wyjaśnienie wątpliwości związanych z treścią oraz przesłaniem tekstu biblijnego. Część 2 5. Rozdanie/ wyświetlenie uczniom tekstu piosenki Pawła Domagały “Hiob”. Samodzielne przeczytanie tekstu oraz znalezienie nawiązań literackich (Hiob, Jonasz, Dawid, Ikar) 6. Uczniowie przypominają sobie lub szukają informacji o wymienionych postaciach – biblijnych I mitologicznych. 7. Wysłuchanie piosenki w wykonaniu Pawła Domagały. 8. Rozmowa na temat poszczególnych zwrotek. Powiązanie reflrenu piosenki z historią Hioba, przesłanie piosenki. Notatka do zeszytu. PODSUMOWANIE 1. Zapoznanie się z interpretacją piosenki napisanej przez Marcina Kuca ze strony: – załącznik 2. 2. Hiob w sztuce: Leon Bonnat “Hiob” (obraz - i Gerhard Marcks “Hiob”( refleksje uczniów na temat dzieł. Porównanie z historią bohatera biblijnego oraz piosenką Domagały. Załącznik 1 Paweł Domagała – „Hiob” Nie chcę być Hiobem Znajdź inną drogę Nie chcę, jak Ikar spadać w dół Boję się gubić Nie umiem szukać I tak rozliczysz mnie z mych win Z moich wszystkich win Ty wyznaczysz mi miejsce i czas Ty wyznaczysz i miejsce i czas Chcę być, jak Jonasz Chce się przekonać Że gdzieś istnieje drugi brzeg Chcę być, jak Dawid Chcę się rozprawić Cały mój lęk obrócić w pył Ty wyznaczysz mi miejsce i czas Ty wyznaczysz i miejsce i czas Nie chcę być Hiobem Znajdź inną drogę Nie chcę, jak Ikar spadać w dół Ne chcę być Hiobem Nie chcę być Hiobem Załącznik 2 Interpretacja piosenki napisana przez Marcina Kuca ze strony: “W tym numerze Domagała sięga daleko w przeszłość, do mitologii chrześcijańskiej i greckiej, za ich pomocą wyrazić swoją niepewność dotyczącą własnej przyszłości. „Hiob” to numer o naszych obawach dotyczących życia i nadziejach, że uda nam się osiągnąć szczęście i uniknąć niedoli. Wszyscy chyba chcemy tego samego co wokalista – spokojnej, pozbawionej nieszczęść codzienności, świadomości że los nie ma dla nas w zanadrzu żadnego dewastującego wydarzenia. Niestety nie da się przecież poznać tego, co kryje przyszłość, pozostaje więc tylko trzymać kciuki za to, że idąc przez świat nie potkniemy się i nie stracimy wszystkiego, na co tak ciężko pracujemy. Wokalista pokłada nadzieje w Bogu, wierząc że nie jest mu pisany los tak tragicznych postaci, jak właśnie tytułowy Hiob. Zdaje sobie sprawę ze cokolwiek ma go spotkać i tak go spotka, ale tak czy owak chciałby uniknąć przykrości, móc spokojnie przejść przez życie. Boi się, że w obliczu wyzwania nie podoła mu, okaże się zbyt słaby. Liczy więc na przychylność losu, ufając że jego prośby zostaną jednak wysłuchane. Uwaga! Wszystkie materiały opublikowane na stronach są chronione prawem autorskim, publikowanie bez pisemnej zgody firmy Edgard zabronione.
historia polski w tekstach kultury